Aan de westkant van de oude stad van Rovinj, verscholen achter de vissershaven, zit een klein museum gewijd aan het meest alledaagse object van de stad — een platbodemboot van hout die batana heet. Wat het bijzonder maakt, is dat alles eromheen nog leeft: vissers roeien bij schemering nog steeds met hun batana de zee op, scheepsbouwers slaan de planken nog steeds vast zonder elektrisch gereedschap, en op zomeravonden kun je zelf aan boord stappen. Casa della Batana is een van de leukste dingen om te doen in Rovinj, en de meeste bezoekers lopen er zo langs.

Wat is een batana?

De batana is de traditionele vissersboot van Rovinj — platbodem, breed, en gemaakt voor ondiep kustwater. Vissers gebruiken ze hier al eeuwen, met lantaarns (sviće) om 's nachts vis te lokken. De boten worden nog steeds met de hand gebouwd in de oude stad, met technieken die van generatie op generatie worden doorgegeven. Geen bouwtekeningen, geen elektrisch gereedschap — alleen een bijl, een zaag, beitels en hamers, gestuurd door een oog dat decennia lang is getraind.

UNESCO heeft de batana en de bijbehorende tradities erkend als "Good Safeguarding Practice" voor immaterieel erfgoed — een van de weinige projecten wereldwijd met die status. Knap voor zo'n kleine houten boot.

Een bezoek aan het Huis van de Batana

Het museum zelf is klein — in 20 tot 30 minuten loop je er doorheen — maar het zit goed in elkaar. De tentoonstelling gaat over de bouw van de boot, de visserstradities, de dialectrijke cultuur van de vissersfamilies en het verhaal van hoe locals dit ecomuseum helemaal zelf hebben opgezet. Binnen staat een gerestaureerde batana, en het gebouw ligt pal aan de waterkant op Obala P. Budicina 2.

• Openingstijden: juni–augustus 10:00–13:00 en 19:00–23:00, zondag dicht. Buiten het seizoen kortere tijden (check batana.org).
• Tickets: €5 volwassenen, €4 studenten/gepensioneerden, €3 bij groepen vanaf 10 personen.
• Hoe lang: 20–30 minuten voor de tentoonstelling. Reken meer als je ook een boottocht of diner doet.

Varen in een batana bij zonsondergang

Dit is het hoogtepunt, en een van de mooiste dingen die je in Rovinj kunt doen. Op zomeravonden roeien traditionele barkarioli (bootslieden) bezoekers vanaf Mali Mol (de kleine pier) in gerestaureerde batanas, verlicht met sviće-lantaarns. Je vaart rond het schiereiland van de oude stad terwijl de zon achter de eilanden wegzakt en de stenen muren oranje opgloeien boven het water.

Het gaat langzaam — bewust langzaam. De boot maakt nauwelijks geluid. De barkarioli wijzen plekken aan, vertellen verhalen, en met een beetje geluk hoor je een paar regels bitinada, de oude zangstijl van de vissers die net zo bij Rovinj hoort als de boten zelf.

Een voorproefje, als je er nog nooit een hebt gehoord:

De tocht eindigt bij Spacio Matika, een klein traditioneel taveerntje aan het water — te voet bereikbaar via de Svalba, maar aankomen per batana is het hele idee.

Doen. Het klinkt toeristisch, maar dat is het echt niet — geen microfoon, geen playlist, geen selfiestick. Alleen hout, water en een visser die al roeit sinds voordat jij geboren werd.

Eten bij Spacio Matika

Spacio Matika is een nagebouwd traditioneel taveerntje van Rovinj — een spacio, zo'n wijnkroegje dat vissersfamilies vroeger in hun voorkamer runden. Je komt aan per batana, schuift aan een lange tafel en eet in feite een vissersmaaltijd: verse vis en schaaldieren, gedroogde ham, lokale kaas, pasta en brood met olijfolie, weggespoeld met malvasia (de lokale witte wijn) of teran (de rode).

Terwijl je eet, zingt een groepje locals bitinada — zonder begeleiding, ruw, helemaal echt. Het is geen optreden in concertvorm. Het voelt eerder als wat er gebeurt wanneer vrienden genoeg wijn op hebben en iemand begint te zingen.

• Wanneer: juni–september, dinsdag, donderdag en zaterdag. Vertrek 19:00 vanaf Mali Mol.
• Reserveren: via batana.org of bij de receptie van het museum.
• Buiten het seizoen: mogelijk voor groepen vanaf 25 personen, minimaal 3 dagen van tevoren aanmelden.

Kijk hoe een boot wordt gebouwd bij Mali Škver

Op zomeravonden organiseert het ecomuseum live bouwdemonstraties bij Mali Škver (de kleine scheepswerf) — een kleine openluchtwerkplaats vlak bij de haven. Meesterbouwers werken aan echte batanas met alleen handgereedschap, precies zoals hun grootvaders dat deden. Het gaat langzaam, precies, en het is vreemd genoeg heel rustgevend om naar te kijken.

De demo's zijn van half juni tot eind augustus, op woensdag en zondag, vaak met muziek en eten erbij. Kijken is gratis.

Regatta van traditionele boten met lug- en latijnzeil in Rovinj

Elk jaar in juni verzamelen zich zo'n 40 traditionele zeilboten uit de hele Adriatische kust in de haven van Rovinj voor de jaarlijkse regatta — een van de weinige wedstrijden in Europa die nog met lug- en latijnzeilen wordt gevaren. De 20e editie is op 12–14 juni 2026.

Ook als je niks met zeilen hebt, is het de moeite waard. De haven zit vol prachtig gerestaureerde houten boten, met kleurige lug- en latijnzeilen die de wind vangen boven het water — vissers, families en een lome weekendsfeer langs de kade.

Dit jaar valt de regatta samen met de publieke start van TRANS MARIS, een nieuw door de EU gefinancierd project dat ervaren zeilers koppelt aan jongeren om traditionele maritieme vaardigheden door te geven. Het maritieme erfgoed van Rovinj wordt niet alleen in musea bewaard — het wordt actief doorgegeven aan de volgende generatie.

Praktische tips

• Waar: Obala P. Budicina 2, aan de waterkant net ten zuiden van de vissershaven. 2 minuten lopen vanaf de Balbi-boog.
• Beste moment: 's ochtends naar het museum, 's avonds de batana-tocht + Spacio Matika. De tocht bij zonsondergang is waar het allemaal om draait.
• Combineren met: een wandeling door de oude stad, daarna naar Mali Mol voor het vertrek 's avonds. De klokkentoren van Sv. Eufemija ligt 5 minuten omhoog.
• Op tijd reserveren: de avonden bij Spacio Matika zitten in het hoogseizoen snel vol. Boek minstens een dag van tevoren.
• Talen: de gidsen spreken Kroatisch, Italiaans en Engels.

De batana is een kleine, onopvallende boot — maar wat het ecomuseum eromheen heeft opgebouwd, is een van de meest oprechte culturele ervaringen aan de Adriatische kust. Ga voor de tocht bij zonsondergang, blijf voor de sardines en de zang, en je snapt waarom de vissers van Rovinj nooit op polyester zijn overgestapt.